Sanskrit teaching Method (part 2) Indirect method

Sanskrit teaching Method (part 2)
परोक्षपद्धतिः (Indirect method)



परोक्षपद्धतिः  pdf click here

परोक्षपद्धतिः (Indirect method)

  • परोक्षपद्धतिद्वारा पद्यशिक्षणं प्रचलित ।
  • गद्ये यथा पदानाम् अर्थ: भवति तथैव पद्ये न भवति
  • पत्यक्षपद्धतिद्वारा पद्यपाठनेन पद्यस्य रसोद्यिपकभावं नश्यते ।
  • केषुचित् गद्यपाठनकाले अपि एषा पद्धति: प्रचलति अतिरिक्तसाहित्यम् , नाटकम्,


 उद्देश्यम्-

  • स्मरणशक्तेः चिन्तनशक्तेश्च अभिवृद्धिः ।
  • शास्त्रार्थेषु निस्संकोचं प्रवेश: इति प्रमुखानि उद्दश्यानि

प्रयोगः– इमामेव पद्धतिमाश्रित्याधुनककाले संस्कृतविद्यालया: महाविद्यालाश्च प्रचलन्ति ।


परोक्षपद्धतिः  pdf click here

गुणा:-

  • पद्यभागे व्यवहृयते किन्तु कुत्राचित् गद्यभागेषु दरिदृश्यते ।
  • शिक्षकच्छात्रयो: भावोद्यीपक: भवति अत: शिक्षणप्रभावोत्पादक: भवति ।
  • उभयकेन्द्रिक श्रेणीप्रकोष्ठ: भवति ।
  • ज्ञातत: अज्ञातं प्रति गच्छति ।
  • प्रत्येकस्तरस्य च्छात्रा: उपकृता: भवन्ति ।
  • अनया पद्धत्या शिक्षकानायासेन सह पाठयति ।
  • प्रत्येकस्तरस्य शिक्षका: पाठनाय समर्था: भवन्ति ।
  • प्रत्यक्ष-ज्ञानोत्पादित-स्मरणशक्त्यपेक्षया अभ्यासजन्य- स्मरणशक्तिः चिरं तिष्ठति।
  • मौखिक-कार्यस्य प्राधान्यं दीयते ।
  • शास्त्रेषु प्रावीण्यं प्राप्नुवन्ति छात्राः ।
  • संस्कृति संरक्षिता भवति । अनयैव पद्धत्या संस्कृतज्ञानविज्ञानविशेषज्ञाः, धुरन्धरविद्वांसः, संस्कृतिसंरक्षकाः, अनुष्ठान-परायणाः, कर्मठाश्चोत्पाद्यन्ते
  • संस्कृतशोधकर्मणि अस्याः उपयोग: सुमहान् वर्तते ।
  • गुरूशिष्ययोर्मध्ये समीचीनः सम्बन्धः भवति।


परोक्षपद्धतिः  pdf click here

दोषा:-

  • पद्धतिरेषा नीरसा, छात्रा:
  • कण्ठस्थीकरणस्य प्रभावेन छात्राणां प्रगतिः विकासश्च स्थगित: भवति।
  • मेधावीच्छात्राणां स्मरणशक्ति प्रखरकारणात् ते न उपकृता: भवन्ति
  • कक्षायां वातावरणं विश्रृखंलित: भवति ।
  • अनया पद्धत्या परिपालनेन वर्ण्णाशुद्धि: व्याकरणनियमविषये यथोचितं ज्ञानं न भवति ।


  • अनया पद्धत्या वहुच्छात्रा: उपकृता: भवन्ति
  • विद्यार्थिन: उत्साहेन पठन्ति
  • इदानीम् एषा पद्धति सर्वत्र ग्रहणयोग्य:

परोक्षपद्धतिः  pdf click here

For more information visit sanskrit medium 
YouTube  - CLICK HERE
Telegram - CLICK HERE
whatsapp - click here

टिप्पणियाँ

इस ब्लॉग से लोकप्रिय पोस्ट

Indian Army Religious Teacher (RT JCO) 2027: Eligibility for Sanskrit Students

OAV Khordha Recruitment 2026: TGT Sanskrit & Other Teaching Posts | OAV ଖୋର୍ଦ୍ଧା ନିଯୁକ୍ତି ୨୦୨୬

Language Skills (part - 3) Reading Skills